Sacred Cow: Πώς τα ζώα βοηθούν στην αποθήκευση άνθρακα και πώς επιτυγχάνεται η μείωση του μεθανίου

Ένα βιβλίο για τον τρόπο που παράγεται η τροφή

Το Sacred Cow: The Case for (Better) Meat κυκλοφόρησε το 2020 από τη Diana Rodgers και τον Robb Wolf. Μαζί με το ομώνυμο ντοκιμαντέρ, θέτει στο επίκεντρο τον τρόπο εκτροφής των ζώων και τη θέση τους στο αγροτικό σύστημα. Η βασική θέση των συγγραφέων είναι ότι η συζήτηση για το κρέας χρειάζεται να εξετάζει τη διαχείριση της γης, την τροφή των ζώων και τις συνθήκες παραγωγής.[1]

Τμηματική βόσκηση και χρόνος ανάκαμψης

Σε άρθρο της για το έργο, η Rodgers περιγράφει τη διαφορά ανάμεσα στη συνεχή πρόσβαση των ζώων στον ίδιο χώρο και στη διαχείριση με μετακινήσεις σε διαδοχικά τμήματα. Στη δεύτερη περίπτωση, τα ζώα οδηγούνται σε νέο τμήμα και η βλάστηση που βοσκήθηκε αποκτά χρόνο για ανάκαμψη. Το πότε θα επιστρέψουν έχει ιδιαίτερη σημασία: ένα φυτό που ξαναβοσκείται πριν αναπτυχθεί επαρκώς δέχεται διαφορετική πίεση από ένα φυτό που έχει προλάβει να ανακάμψει.[2]

Στο πλαίσιο του Savory, ο σχεδιασμός λαμβάνει υπόψη τη διαθέσιμη βλάστηση, τις ανάγκες των ζώων, τις εποχές και τις μεταβαλλόμενες συνθήκες. Η διαίρεση του αγρού σε τμήματα προσφέρει έλεγχο των μετακινήσεων· η διάρκεια παραμονής και ο χρόνος επιστροφής πρέπει να προσαρμόζονται στην πραγματική ανάπτυξη των φυτών.[3]

Βόσκηση και δέντρα: πότε μπορούν να συνδυαστούν;

Η αναδάσωση χρειάζεται συγκεκριμένο στόχο και διαχείριση. Η βόσκηση από μόνη της δεν εγκαθιστά δέντρα. Στα δασολιβαδικά συστήματα, όμως, δέντρα, βλάστηση και ζώα εντάσσονται σκόπιμα στον ίδιο χώρο. Σύμφωνα με το USDA Forest Service, τέτοια συστήματα μπορούν να δημιουργηθούν με εισαγωγή δέντρων σε βοσκότοπο ή με κατάλληλη διαχείριση βλάστησης σε δενδρώδη έκταση.[4]

Η εγκατάσταση ή φυσική αναγέννηση των δέντρων απαιτεί προστασία. Νεαρά φυτά μπορούν να υποστούν ζημιές από βόσκηση, τρίψιμο ή ποδοπάτημα. Περιφράξεις, ατομικά προστατευτικά και κατάλληλος χρόνος πρόσβασης των ζώων είναι μέρος του σχεδιασμού. Έτσι, η σύνδεση βόσκησης και δέντρων γίνεται συγκεκριμένη πρακτική, με παρακολούθηση της επιβίωσης και της ανάπτυξής τους.[5]

Άνθρακας στο έδαφος: τι έδειξε μια μελέτη

Το 2018, οι Stanley και συνεργάτες συνέκριναν δύο συστήματα τελικής πάχυνσης βοοειδών στις ΗΠΑ: προσαρμοστική βόσκηση σε πολλαπλά τμήματα και πάχυνση σε feedlot. Στο σύστημα βόσκησης, τα δεδομένα τετραετίας έδειξαν αύξηση εδαφικού άνθρακα περίπου 3,59 τόνων ανά εκτάριο τον χρόνο. Όταν αυτή συμπεριλήφθηκε στον υπολογισμό, το καθαρό αποτύπωμα της φάσης πάχυνσης μεταβλήθηκε από 9,62 σε −6,65 κιλά ισοδυνάμου CO₂ ανά κιλό βάρους σφαγίου.[6]

Το αποτέλεσμα δείχνει πόσο μπορεί να επηρεάσει ο εδαφικός άνθρακας έναν υπολογισμό. Αφορά όμως τη συγκεκριμένη φάση παραγωγής, περιοχή και περίοδο. Η μελέτη αναφέρει επίσης ότι το feedlot απαιτούσε περίπου τη μισή έκταση. Τα δεδομένα αυτά δεν τεκμηριώνουν ότι κάθε σύστημα βόσκησης έχει αρνητικό αποτύπωμα ή ότι ο ίδιος ρυθμός αποθήκευσης συνεχίζεται για πάντα.[6]

Μεθάνιο: διαφορετικό ερώτημα από τον άνθρακα

Τα μηρυκαστικά παράγουν μεθάνιο κατά την πέψη. Σύμφωνα με τον FAO, η ποσότητα επηρεάζεται από την ποσότητα και την ποιότητα της τροφής, την κατάσταση των ζώων και τις συνθήκες εκτροφής. Ο οργανισμός περιλαμβάνει στις δυνατότητες μείωσης εκπομπών τη βελτιωμένη διαχείριση βόσκησης και τη διατροφή με ποιοτικότερη, περισσότερο εύπεπτη τροφή.[7][8]

Χρειάζεται να ξεχωρίζουμε το συνολικό μεθάνιο από τις εκπομπές ανά μονάδα προϊόντος. Μια βελτίωση στην παραγωγικότητα μπορεί να μειώνει τις εκπομπές ανά κιλό κρέατος ή γάλακτος χωρίς να εγγυάται μείωση του συνολικού μεθανίου του κοπαδιού. Και η αποθήκευση άνθρακα στο έδαφος μπορεί να βελτιώνει τον καθαρό κλιματικό ισολογισμό, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι μειώθηκε το μεθάνιο που παράγεται στην πέψη.[7][6]